خانه / نبض زندگی در آیین بندگی / خدایا مارا توفیق انجام وظیفه عطا فرما

خدایا مارا توفیق انجام وظیفه عطا فرما

انعمت:

راه آن هایی که از نعمت ها برخوردارشان کرده ای نه راه کسانی که غضب شده به ایشان و نه گمراهان.

امیر مؤمنان حضرت علی- علیه السلام- می فرمایند:

بگویید خدایا مارا توفیق انجام وظیفه عطا فرما و این است مقصود ازنعمت در این آیه و مقصود از نعمت مال و سلامتی بدن نیست زیراگروهی ازثروتمندان وتندرستان اهل کفر وفسق هستند.و امام -علیه السلام- فرمود:مقصود از این آیه همان کسانی هستندکه خدای تعالی درباره آن ها می فرماید:کسانی که ا زخدا و رسول او پیروی کنند در قیامت با گروه انبیاءمربیان و شهدا وصالحان هستند که خداوند به آن ها انعام فرموده و اینان چه نیکو همنشینانی هستند.

در قسمت اول آیه گفته شده کسانی که ازنعمت ها برخوردارشان کرده ای یعنی راه کسانی که چشم حقیقت آنها باز است.

پیامبر خدا- صلی الله علیه و آله وسلم- فرمودند:

قبل از آن که حساب رسی شوید به حساب خود برسید . پیش از آن که  عذاب شوید نفستان را آماده کنید . پیش از آنکه برده شوید ره توشه سفر بردارید که آن جا ایستگاه عدالت است و به حق داوری می شود و از واجبات و وظایف پرسیده شود و آنکه پیشاپیش هشدار داد معذوراست.[۱]

اعمال خود را محاسبه کنیم ببینیم چقدر به احکام الهی پایبند هستیم . اگر گناه نکنیم ان شاءالله به شناخت خدای بزرگ نزدیک می شویم. گناه نمی گذارد با ادراک قلبی؛ به معنای باطنی قرآن پی ببریم و ماراازصراط مستقیم دور می کند و توفیق انجام وظیفه دین را ندارد.

استاد ازل ،خداوندبزرگ هستد که خطاب به حضرت می فرمایند:”هدایت از من است،توفقط پیام برسان ما راه رابه او نشان داده ایم خواه شاکر و پذیرا باشد،خواه کفران کننده یا ناپذیر” . [۲]

پیامبر خدا -صلی الله علیه و آله وسلم -می فرمایند:

من فقط برای دعوت و رساندن پیام خدا بر انگیخته شده ام و کارهدایت هیچ در اختیار من نیست و ابلیس نیز برا ی آراستن گناهان در نظر مردم آفریده شد و درکار گمراه کردن هیچ اختیاری ندارد.[۳]

در راه هدایت گفته شده :”از یقظه تا فنا “یعنی اگر می خواهیم هدایت خداوند را بپذیریم باید تبعیت کامل از احکام الهی داشته باشیم. که این راه بندگی است و اگر خداوند خیر بنده خوبشان رابخواهند شخص متشرعی سر راه او قرار میدهند .

آیه :

“تا بند ه ای از بندگان ما را یافتند که از جانب خود به او رحمت عطاکرده و از نزد خود بدو دانش آموخته ایم “[۴]

ایشان تنها یک واسطه ظاهری هستند بین خالق ومخلوق و از نظر باطنی این وساطت قطع می شود یعنی اصل هدایت.و توفیق آن از ناحیه خداوند است .

” وما توفیقی الا بالله.”[۵]

شخص واسطه یا استاد اخلاق راه و روش زند گی کردن بر طبق قرآن کریم و احکام الهی رابه شخص متذکر می شوند اما طی کردن طریق الی الله و انجام دادن دستورات الهی با خود شخص است که اگر تابع بی چون و چرا ی احکام خداوند بود به مقام رضا می رسد .گفته شده که رضا مقدمه فناست وفنا آخر سلوک است در این مرحله خداوند تعالی که بر طبق فرمایش قرآن کریم از راز سینه ها آگاهند او را به “سیر الی الله یا فی الله “هدایت می فرمایند و اسرار آفرینش رابه اونشان می دهند. خداوند آنچه را نهفته و آشکار می دارند می داند زیرا او به اسرار سینه ها آگاه است. و در صورت عدم تابعیت این آیه شامل آنهامی شود:

“گفت این بار،دیگر وقت جدایی من و توست به زودی تو رابا آنچه که نتوانستی بر آن صبر کنی آگاه خواهم ساخت.”[۶]

این امر سیر فی الله برا ی معصومین -علیهم السلام- بدون حجاب و و اسطه صورت می پذیرد مانند معراج حضرت پیامبر -صلی الله علیه و آله وسلم -و یا نازل شدن قرآن کریم که یکباره بر قلب مبارکشان نازل شد و کل معرفت را در یافتند اما برا ی غیر معصوم با حجاب و واسطه ودر دراز مدت انجام می گیرد .مانند حضرت مریم- سلام الله علیها- که رساندن پیام به ایشان از طریق متمثل شدن روح القدس بود، ویا نازل شدن قرآن کریم که طی ۲۳ سال توسط حضرت پیامبر- صلی الله علیه و آله وسلم -بر مردم صورت گرفت.

و این همان مفهوم “موتوا قبل ان تموتوا “است.(بمیرید قبل از اینکه میرانده شوید).

مرغ باغ ملکوتم نیم از عالم خاک          چند روزی قفسی ساخته اند از بدنم [۷]

مرگ لذت بخش است اما از مرگ می ترسیم چون به این دنیا وصل هستیم و به همین نسبت دیر جان به جان آفرین تسلیم می کنیم.

راه انجام وظیفه در دین مختلف است:

کسی که لایق شهادت است شهید می شود . مصیبت ها، بلاها، اذیت ها و تمام فشارهایی که به مؤمن می رسد برای او مقام است. پس اگر می گوییم باید بلاها را هم بپذیریم یعنی باید آماده امتحان باشیم .درد فقر و مصیبت سراغ انسان می آید اما نفس او بهانه می گیرد ، جزع و فزع می کند وفقط ادعا دارد.عرفادر کتابهایشان نوشته اند”طرق الی الله بعدد و انفاس الخلائق” یعنی راه های به سوی خدا  به تعداد نَفَس های مردم است. پس باید مردانه قدم برداریم، حکم خداوند را رعایت کنیم ،نترسیم و باکارهایمان به دین ضربه نزنیم تا با قلبی مطمئن لایق شهادت شویم. این است معنی نعمت.

“هیچ کس نمی داند چه چیز از آنچه روشنی بخش دیدگان است به پاداش آنچه انجام می دادند برای آنان پنهان کرده اند.”[۸]

و اگر مردم در راه راست پایداری ورزند قطعا آب گوارایی بر ایشان نوشانیم.[۹]

مغضوب علیهم –ضالین:

در این آیه خداوند از مغضوب و ضالین یادمی کنند . مغضوب و ضالین چه کسانی هستند؟

حضرت امام صادق -علیه السلام :

مراد از غضب کشدگان یهود و مقصود از گمراهان نصارا هستند.[۱۰]

آیا به مسلمان هم؛ ضالین و مغضوب خطاب می شود؟حضرت آیه الله جوادی آملی در تفسیر این آیه می فرمایند:

“هر منحرف از حقی هم ضال است و  هم مغضوب هر گمراهی به میزان گمراهیش گرفتار غضب است و هر مغضوبی به اندا زه مغضوب  بودنش گمراه است.”[۱۱]

در هر کاری چهار مرحله وجود دارد:

  1. ۱٫                 تخلی (گناه شناسی)
  2. ۲٫                 تزکی (پاک شدن از گناه )
  3. ۳٫                 تحلی (آراسته شدن به صفات نیکوی الهی)
  4. ۴٫                 تجلی (جلوه گر شدن انوار الهی)

تخلی ،یعنی اینکه فهمیده ایم چه کارهایی گناه محسوب می شود اعم از کبیره و صغیره و توبه کرده ایم،ولی هنوز اعمالمان تغییری نکرده است.

تزکی یعنی اینکه از خواب بیدار شده ایم اما بایدگناهان گذشته را جبران نموده وپاک شویم و توبه نصوح کنیم که به گناهان گذشته بر نگردیم.

تحلی یعنی اینکه صفات نیکوی الهی را جایگزین گناهان کنیم و خود را به آنها بیارائیم و عملا نشان دهیم که در راه خدا مشغول تزکیه نفس و خود سازی هستیم. دراین رابطه انجام کارهای مستحبی در حد توان توصیه شده است. زیرا قرآن کریم می فرماید:”لایکلف الله نفسا الا وسعها” خداوند هیچ کس را جز به قدر توانائیش تکلیف نمی کند.

درصورت شتاب به خیرات به صورت خالصانه، انوار الهی متجلی می شود که این مرحله چهارم –تجلی- است؛یعنی نزدیک شدن به قرب الهی. یعنی ان شاءلله از حد واجبات و محرمات گذشته با انجام مستحبات و ترک مکروهات و توجه به مباح به نتیجه مطلوب رسیده ایم.

حضرت امام صادق -علیه السلام- فرمودند :

بندگان جز به آنچه که کمتر از توانائیشان است فرمان داده نشده اند . به هر  چیزی که فرمان به انجام یافته اند ؛پس آنان به انجام آن توانا هستند. هر آنچه که به ایشان مقدور نیست ازآنان برداشته شده است ولی خیری در آنان نیست.[۱۲]

با گذشتن از مراحل فوق با فضل خدای بزرگ از راه” صعب العبور ضالین” گذشته و به “صراط مستقیم” قدم می گذاریم . نعمت این است یعنی نه مغضوب باشیم و نه ضالین.



[۱] میزان الحکمه-ج۳

[۲] سوره مبارکه انسان -۳

[۳] میزان الحکمه –ج۱۳

[۴] سوره مبارکه کهف -۶۵

[۵] سوره مبارکه هود -۸۸

[۶] کهف- ۷۸

[۷] جناب مولوی(رحمت الله علیه )

[۸] طوره مبارکه سجده -۱۷

[۹] سوره مبارکه جن -۱۶

[۱۰] تفسیر روایی-سید جواد رضوی

[۱۱] تفسیر تسنیم-ج۱

[۱۲] تفسیر روایی –سید جواد رضوی

درباره admin

و ما رأیت منه الا جمیلا... (حضرت زینب علیها السلام)همه جا همچون کوهی استوار خود را آماده کرده تا فرمان مطاع امام زمان خود را انجام دهد و بی دریغ در راه اطاعت او فرمان برداری کند و خدا می داند آن لحظه آخری که برادر را برای رفتن به میدان شهادت بدرقه می کند با چه نیروی عجیبی خو را نگه می دارد و چگونه استقامت و بردباری از خود نشان می دهدکه امام حسین علیه السلام اسراری را به او می گوید ...(نگاهی کوتاه به زندگانی زینب کبری-سید هاشم رسولی محلاتی)

پاسخ بدهید

ایمیلتان منتشر نمیشود

رفتن به بالا